FANDOM


Odra (niem. Oder, łac. Viadua, Odagra) - rzeka we wsch. Niemczech, długa 886 km, z dorzeczem 118,611 km2, z tego w Polsce 46.030 km2, a w Niemczech 65.580 km.2 O. wypływa na Morawach z Jesionika (Sudety), na wysokości 627 m nad poz. morza. Przepłynąwszy 96 km na obszarze Czechosłowacji (brama Morawska), tworzy od ujścia Olzy na odcinku 15 km granicę polsko–niemiecką (Śląsk Górny), a później, od Raciborza, przepływa przez niemiecki Śląsk, Brandenburgję i Pomorze Pruskie. Z ważniejszych miast leży nad O. Opole, Brzeg, Wrocław, Głogów, Frankfurt n. O., a przy ujściu Szczecin i Świnoujście. W dolnym biegu tworzy rzeka wielkie bagna (poniżej Kistrzynia) i dzieli się na właściwą O., która uchodzi do zalewu Szczecińskiego i Reglicę (Reglitz), wpływającą do jez. Damskiego. Miejscami płynie O. pradoliną Warszawsko–Berlińską lub Toruńsko–Eberswaldzką. Szerokość rzeki wynosi w górnym biegu ok. 60 m, w średnim ok. 135 m, w dolnym150—200 m. Spadek wynosi w górnym i średnim biegu 1 : 3.200, a przy ujściu zaledwie 1 :100.000.  Z prawobocznych dopływów wymienić trzeba Ostrawicę, Olzę, Kłodnicę, Małapanew, Stobrawę, Widawę, Baryczę, Wartę z Notecią i Inę, a z lewobocznych Oppę, Cynę, Nissę Kładzką, Olawę, Ślęzę, Bystrzycę Kładzką, Kaobachę, Bobrawę (Bóbr) i Nissę Łużycką. Przy średnim wodostanie prowadzi rzeka do morza 570 m3/sek. W lecie rzeka przybiera często gwałtownie i wylewa, dzięki jednak uregulowaniu koryta samej O. i jej górskich dopływów wylewy te nie są niebezpieczne. Zamarza O. rocznie przez 61—63 dni.  Od ujścia Kłodnicy do ujścia Nissy Łużyckiej została O. skanalizowana i udostępniona dla żeglugi parowej na 717 km (od Koźla). Ruch statków na rzece wyrażał się w 1926 r. cyfrą 10,882.000 tonn. Kanał Kłodnicki łączy O. zagłębiem Śląskiem, 2 kanały ze Szprewą i 1 z Hawelą, a poza tem kanał Bydgoski łączy dorzecze O. z dorzeczem Wisły. W traktacie wersalskim została O. umiędzynarodowiona od ujścia Oppy i oddana pod nadzór osobnej komisji międzynarodowej. 

W zaraniu dziejów Polski była O. rzeką polską, prawie od samych źródeł do ujścia, nad jej bowiem brzegami i w całem dorzeczu mieszkały plemiona polskie. Równocześnie stanowiła O. w swym średnim i dolnym biegu wraz z Bobrawą i Nissą Łużycką silną linję obronną od strony Niemiec, na której załamały się po kilkakroć najazdy germańskie na Polskę w X. i XI.w. Dopiero rozbicie Polski na dzielnice po śmierci Bolesława Krzywoustego spowodowało powolne wycofywanie się Polski i polskości z linji Odry od końca XII. w. zacząwszy, zwłaszcza zaś ww. XIII. i XIV., kiedy to utraciliśmy bezpowrotnie Pomorze nadodrzańskie, ziemię lubuską i Śląsk na rzecz Niemców i Czechów. Zamiast naturalnej i krótkiej granicy Sudety–Bobrawa–O. otrzymała Polska trudne do obrony granice sztuczne, a O. związana nierozdzielnie swymi prawobocznymi dopływami z Polską stała się rzeką niemiecką.

(Encyklopeda Powszechna Gutenberga)
Prawdopodobnie cały tekst Encyklopedii Tradycji w pochodzi z jakiegoś starego czasopisma, przedwojennej książki lub którejś ze starych polskich encyklopedii, słownika wydanego przed II wojną światową (na końcu tekstu powinien się znajdować się odsyłacz do odpowiedniej książki lub czasopisma). Tekst nie był poprawiany pod względem merytorycznym i dlatego nie jest aktualny.

Możesz go uaktualnić, oddzielając swój komentarz lub obszerniejsze hasło linią ciągłą (-----), ale hasła oryginalnego NIE ZMIENIAJ - pamiętaj, że ET to przede wszystkim miejsce przechowywania starych, nieaktualnych haseł encyklopedycznych.

PAMIĘTAJ: Ten tekst to ciekawostka i nie nadaje się na ściągawkę do szkoły i nie powinien też być traktowany jako jedyne źródło wiedzy na ten temat!

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki